Idealna waga malca

Siatka centylowa - co to jest

Jak ocenić, czy dziecko nie jest zbyt ciężkie lub czy rośnie wystarczająco szybko? Zerknij do specjalnych wykresów w jego książeczce.


Reklama

Od pierwszej wizyty kontrolnej, podczas kolejnych badań pediatra regularnie waży i mierzy twoją pociechę.

Uzyskane wyniki porównuje z odpowiednimi wartościami na tzw. siatkach centylowych. Znajdziesz je również w książeczce zdrowia twojego malca. Chociaż wyglądają na bardzo skomplikowane, wcale takie nie są.

Posługiwanie się nimi nie jest trudne, dlatego sama możesz z nich odczytać, czy twoje dziecko rozwija się harmonijnie, prawidłowo i w dobrym tempie.

Co to jest siatka centylowa?

Siatki centylowe przedstawiają parametry rozwojowe statystycznej dziewczynki lub chłopca. Pokazują, jaka jest prawidłowa średnia masa ciała i średni wzrost dziecka w określonym wieku i w danej społeczności.

Według innej siatki oceniany będzie więc Polak, inna zaś jest przeznaczona dla małego Marokańczyka. Siatki są opracowywane na nowo średnio co dziesięć lat, bo zmienia się średnia wzrostu i wagi dzieci. Na przykład obecnie są one dużo wyższe i nieco szczuplejsze niż dzieci sprzed 20 lat.

W Polsce lekarze używają siatek centylowych opracowanych osobno dla chłopców i dla dziewczynek. Jeszcze inne siatki przygotowano dla tych maluszków, które przyszły na świat przedwcześnie.

Według nich ocenia się w pierwszych latach życia wszystkie wcześniaki. Wykresy z siatek centylowych mają bardzo duże znaczenie dla pediatry prowadzącego twoje dziecko.

Może on dokładnie kontrolować jego rozwój fizyczny.

Na podstawie wykresów sprawdza, czy malec rozwija się tak, jak większość dzieci.

Jak odczytać wynik na wykresie?

Posługując się siatkami, możemy prześledzić indywidualny rozwój dziecka i porównać go z rozwojem innych maluchów w tym samym wieku.

I tak np. dziewczynka, która ma roczek i 75 cm wzrostu, mieści się w 50. centylu, co oznacza, że 50 procent dzieci w tym wieku jest równych jej lub niższych.

Jeżeli mała ma 72 cm wzrostu, na wykresie odpowiada to 25. centylowi, co oznacza, że 25 dzieci na 100 ma taki właśnie wzrost (lub jest niższa), a 75 procent malców jest wyższych od niej. Gdyby dziecko miało 70 cm, sięgnie 3. centyla, co jest dolną granicą normy i oznacza, że najwyżej troje dzieci na sto ma taki lub niższy wzrost, a reszta jest od nich wyższa.

Podobnie jest w przypadku masy i innych wymiarów ciała dziecka, np. obwodu głowy czy klatki piersiowej.

Jeśli np. masa ciała twojego szkraba osiąga na siatce 75. centyl, oznacza to, że 75 procent jego rówieśników waży tyle samo lub mniej, a 25 procent dzieci - więcej.

Czy mieści się w normie?

Przy kontroli za pomocą siatek centylowych przyjmuje się, że tzw. szeroką normą są wartości pomiędzy 3. a 97. centylem dla danego wieku. Średnia masa ciała i wzrost to 50. centyl. Oznacza to, że dziecko osiąga dokładnie przeciętne wartości.

Natomiast 97. centyl pokazuje wartości masy ciała i wzrostu dla dzieci dużych, a 3. dla tych najdrobniejszych.

Systematycznie zaznaczając masę i wzrost na siatce centylowej, możesz narysować krzywą rozwoju dziecka. Zasada jest prosta: nawet jeżeli krzywa przebiega powyżej albo poniżej średniej, ale wznosi się systematycznie, nie masz powodu do niepokoju.

Dziecko jest po prostu np. większe i cięższe niż jego przeciętny rówieśnik, ale rozwija się harmonijnie.

Dlaczego kontrolować?

Kontrola za pomocą siatki centylowej ma same zalety. Jest prosta, całkowicie nieinwazyjna, bezbolesna i bardzo wiarygodna.

Dlatego właściwie po każdym pomiarze dziecka przez prowadzącego je pediatrę, warto odnotować uzyskane wyniki na siatce. Oprócz jednorazowego pomiaru i naniesienia wartości na siatki centylowe, istotne jest również stałe śledzenie, czy dziecko utrzymuje się w granicach tych samych lub sąsiednich wykresów rozwojowych.

Punkty odnotowane w czasie kolejnych wizyt lekarskich tworzą krzywą, która obrazuje prawidłowość i tempo wzrostu konkretnego dziecka.

Nawet jeśli malec "centylowo" mieści się w dolnych granicach normy, lecz stale utrzymuje te parametry, nie masz powodów do obaw. Mniej niepokojące jest bowiem stałe utrzymywanie się masy ciała dziecka np. na 3. centylu, niż gwałtowny spadek z 50. na 3. centyl, co świadczy o wyraźnym zahamowaniu rozwoju.

Taki nagły spadek na dużo niższy centyl może być sygnałem, że dziecko jest na coś chore (np. na celiakię).

Także gwałtowne wznoszenie się krzywej czy jej wykroczenie poza strefę normy (czyli ponad 97. centyl) to sytuacje wymagające czujności pediatry opiekującego się dzieckiem. Powodem do niepokoju są też wszelkie dysproporcje krzywych wzrostu i masy, np. wzrost dziecka jest poniżej 10. centyla, a masa ciała powyżej 75.

Lekarz będzie wówczas szczególnie uważnie porównywał wyniki pomiarów dokonanych podczas kolejnych wizyt. Siatki centylowe nie są przeznaczone wyłącznie dla niemowląt i małych dzieci. Opracowano je aż do 18. roku życia młodych ludzi.

Sprawdza się na nich różne parametry - nie tylko masę ciała i wzrost, ale też np. ciśnienie tętnicze krwi.

Dowiedz się więcej na temat: średnia | procent | waga | dziecko

Reklama

Najlepsze tematy

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Polecamy

Rekomendacje